Skip to Content

About: Johanna

Recent Posts by Johanna

Słownik skrótów używanych w wycenie amerykańskiej

Może warto odświeżyć sobie terminy i pojęcia, z którymi mamy do czynienia czytając wycenę amerykańską buhajów?

 

TPI = Total Performance Index –  indeks główny w wycenie amerykańskiej – indeks cech produkcyjnych i budowy.
Indeks TPI wprowadzony i ustalony przez Federację Holsztyna w USA w 1926 roku.

TPI

 

NM$ = opłacalność życiowa netto

NM $ jest to wartość, która opisuje oczekiwany życiowy zysk z krowy w stosunku do średniej populacji urodzonej w 2010 roku, aktualizowany co 5 lat.  Budowa indeksu i naciski na poszczególne cechy poniżej:

NM$

 

CM$ = Cheese Merit Dollars – opłacalność netto za komponenty

CM$ indeks także liczony przez USDA, sprzedane mleko I jego komponenty, zużyte do produkcji serów.

CM$

MACE = Multiple-trait Across Country Evaluation. Wycena buhajów uwzględniająca  wycenę córek z wielu krajów.

CDCB = Council on Dairy Cattle Breeding, Federacja szacująca wyniki produkcji i cech zdrowotnych dla wyceny

GFI% = szacowany genomowy poziom inbredu

aAa = wycena aAa, więcej informacji znajdziesz tutaj.

DMS = Dairy Mating Service, więcej informacji znajdziesz tutaj.

 

Cechy produkcyjne

PTA = Predicted Transmitting Ability, przewidywana wartość genetyczna przekazywana z rodziców ( kojarzenia ) na potomstwo

ME –  przewidywana produkcja dla dorosłego osobnika

PTAM =  przewaga dla mleka

PTAP = przewaga dla białka, liczona w lbs i %

PTAF = przewidywana przewaga dla tłuszczu, liczona w lbs i %

CFP = indeks łączny dla tłuszczu I białka

PRel = % powtarzalności dla cech produkcyjnych

 

Cechy pokrojowe

PTAT = indeks pokroju

UDC =  indeks wymienia, skład :

  • 35% głębokość wymienia
  • 16% zawieszenie przednie wymienia
  • 16% wysokośc wymienia  (tył)
  • 12% szerokość wymienia ( tył)
  • 9% więzadło wymienia
  • 7% ustawienie tylne strzyków
  •  5% ustawienie przednie strzyków

 

FLC = indeks nóg  racic, skład:

  • 50% ocean łączona budowy nóg i racic
  • 24% ustawienie racic
  • 18.5% tylne nogi z tyłu
  • 7.5% tylne nogi z boku

 

TRel = % powtarzalność dla cech pokrojowych

 

Cechy zdrowotne

PL = produkcja życiowa

Ogólna liczba dodatkowych lub mniej produktywnych miesięcy produkcji życiowej u córki po danym buhaju. Krowa otrzymuje większy kredyt dla początkowej fazy laktacji i mniejszy dla niższej fazy laktacji. Starsze krowy są lepiej punktowane i młodsze.

DPR =  płodność córek, % niecielnych krów, które będą cielne z cyklu.

+ 1 DPR = – 4 dni w dniach otwartych (  okres międzyciążowy )

SCS =  komórki somatyczne ( im mniej tym lepiej ), liczone dla 1 ml

SCE = łatwość wycieleń buhaja

Odsetek urodzeń cieląt po buhaju, uważane jako trudne dla krów w 1. laktacji

DCE = łatwość wycieleń córek  

Odsetek urodzeń cieląt, uważane jako trudne dla pierwiastek

SSB = przeżywalność buhaja

Odsetek urodzeń cieląt po buhaju, uważane jako martwe dla krów w 1. laktacji

DSB = przeżywalność córek

Odsetek urodzeń cieląt dla krów w 1/ laktacji, uważane jako martwe

HRel = % powtarzalność dla cech zdrowotnych

HCR = indeks cielnych jałówek

Jałówki, które będą cielne po pierwszej inseminacji – % cielnych jałówek z cyklu. HCR = 1.0 oznacza +1% cielnych jałówek z krycia po danym buhaju; gdzie średnia dla córek wynosi 0.0

CCR = indeks cielnych krów

Krowy w laktacji, które będą cielne z cyklu.

 

Kody genetyczne

BL Syndrom wrodzonego braku odporności (BLAD)* ( BLC –  w wycenie kanadyjskiej ) MF Syndaktylia, ośla-mula stopa * (MFC – w wycenie kanadyjskiej )
TL Wolny od BLAD (BLF – w wycenie kanadyjskiej ) TM Wolny od syndaktylii (MFF – w wycenie kanadyjskiej )
BY Brachyspina* ( BYC – w wycenie kanadyjskiej) PO bezrożność**
TY Wolny od Brachyspiny (BYF – w wycenie kanadyjskiej ) PP Homozygotyczna bezrożność
CV Zespół deformacji kręgów (CVM)* (CVC – w wycenie kanadyjskiej ) RC redfaktor*
TV Wolny od CVM ( CVF -wycenie kanadyjskiej ) B/R Czarny/czerwony włos*
HL Brak owłosienia DF Karłowatość
IS Zaburzenia procesu keratogenezy PT Różowy ząb
BD Buldogowatość PG Przedłużenie ciąży
DP Gen zamieralności zarodków (DUMPS)* (DPC – w wycenie kanadyjskiej ) TR Wolny od czerwonego włosa
TD Wolny od DUMPS (DPF – w wycenie kanadyjskiej ) ET  embriotransfer
BY Brachyspina TY Wolne od brachyspiny

*nosiciel genu recesywnego         **dominujący gen

 

 

HH1
HH2

HH3          haplotypy występujące dla rasy HO, negatywnie wpływające na płodność
HH4
HH5

0 2 Continue Reading →

Ile kosztuje nas inbred?

Każdego roku Federacja Holsztyna w Kanadzie publikuje dane związane ze średnim inbredem dla ras hodowanych w Kanadzie.
Dla rasy HO średnia wartość inbredu wynosi 6,81% ( średnia dla krów urodzonych od 1970 roku do 2014, włącznie z cieliczkami urodzonymi w tym właśnie roku ), wzrósł on od poziomu 6.11 dla lat 70. i 80. do 6.29 % w 2014 ( średnia w danym roku ).

inbred

6.29 % w 2014 ( średnia w danym roku )

 

Ile kosztuje nas wysoki inbred?

  •  to mniejsza produkcja mleka, dla badań przeprowadzonych w 2010 roku w Irlandii, to 136 funtów mleka mniej dla jałówek ( inbred na poziomie 12,5 % ); to także niższa zawartość białka w laktacji
  • wzrost o 0.03 w poziomie komórek somatycznych
  • 2 % szans na wystąpienie ciężkich porodów to także większa śmiertelność cieląt
  • dłuższy o około 9 dni okres międzywycieleniowy
  • późniejszy o około 2,5 dnia wiek pierwszego wycielenia.

 

Za CDCB.

0 0 Continue Reading →

Wady genetyczne w wycenie buhajów

Analizując wycenę buhajów możemy się spotkać z następującymi skrótami wad genetycznych i innych.
Poniżej znajdziecie Państwo opis skrótów.

BL Syndrom wrodzonego braku odporności (BLAD)* ( BLC –  w wycenie kanadyjskiej ) MF Syndaktylia, ośla-mula stopa * (MFC – w wycenie kanadyjskiej )
TL Wolny od BLAD (BLF – w wycenie kanadyjskiej ) TM Wolny od syndaktylii (MFF – w wycenie kanadyjskiej )
BY Brachyspina* ( BYC – w wycenie kanadyjskiej) PO bezrożność**
TY Wolny od Brachyspiny (BYF – w wycenie kanadyjskiej ) PP Homozygotyczna bezrożność
CV Zespół deformacji kręgów (CVM)* (CVC – w wycenie kanadyjskiej ) RC redfaktor*
TV Wolny od CVM ( CVF -wycenie kanadyjskiej ) B/R Czarny/czerwony włos*
HL Brak owłosienia DF Karłowatość
IS Zaburzenia procesu keratogenezy PT Różowy ząb
BD Buldogowatość PG Przedłużenie ciąży
DP Gen zamieralności zarodków (DUMPS)* (DPC – w wycenie kanadyjskiej ) TR Wolny od czerwonego włosa
TD Wolny od DUMPS (DPF – w wycenie kanadyjskiej ) ET  embriotransfer

*nosiciel genu recesywnego         **dominujący gen

0 0 Continue Reading →

2 główne powody używania kredek.

1. Kredki dostępne w Alta sklep pomogą monitorować na bieżąco status zdrowotny krowy, w szczególności w okresie okołoporodowym. Są pomocne w zarządzaniu stadem.

Dr Giovanni Gnemmi ( wykładowca podczas IV Alta Dairy School ) rekomendował pisanie na krowach np. mierzoną temperaturę przez pierwsze 10 dni od wycielenia, 1-2 razy dziennie o stałej porze). Zmierzoną temperaturę piszemy na krowie. Jest to pomocne w szczególności w dużych stadach.
Jeśli krowa nie ma gorączki, rysujemy zieloną linię z tyłu.
Jeśli krowa ma >40°C temperatury, czerwona linia rysowana jest z tyłu.
Po 10 dniach obserwacji, krowa ma po 5 kresek po oby stronach odpowiednio do jej stanu w czasie tych 10 dni ( patrz zdjęcie powyżej ).

 

2. Kredki mogą nam także pomóc w zarządzaniu rozrodem.

Najbardziej powszechną metodą wykrytych krów w rui jest ich znakowanie kredkami.

Zalecamy by po każdym porannym doju krowy były znakowane ( pomarańcz =  niecielna, zielony = cielna, lub inny dostępny ustalony kolor ).

Numery krów w rui powinny być spisane na kartce papieru i jeśli to możliwe sprawdzone z pasem.  Jeśli wszystkie krowy z grupy zostały zaznaczone do inseminacji możemy to robić w ich sektorze. Po inseminacji na krowie piszemy kredką datę ( dla przykładu : 24-4-2015 lub dzień z tylu – patrz zdjęcie powyżej – 24 z tyłu).

Oprócz kreski na ogonie i pisania daty inseminacji, kredkami możemy oznaczać kolejne zastrzyki z wbranego programu synchronizacji, patrz np. poniższy schemat:

Kredki

Kiedy krowy są znakowane w ten sposób, łatwo jest znaleźć sztukę która, nie została wyselekcjonowana, a która powinna dostać zastrzyk, łatwo też sprawdzić czy każda krowa z listy otrzymała zastrzyk.

Kredki dostępne w ofercie Alty znajdziesz tutaj.

0 0 Continue Reading →

Pregnancy rate (PR) – indeks określający rozród na fermie.

Na każdej z ferm spotykamy się z różnymi indeksami, wskaźnikami pozwalającymi określić nam rozród na fermie.
Mamy zatem informacje o średniej wartości okresu międzywycieleniowego, % cielnych w stadzie, liczbie dni otwartych, dni okresu międzyciążowego, indeks unasienniania i inne.
Jednak te dane z perspektywy całego stada nie dają nam obiektywnej i ogólnej oceny rozrodu na fermie.

Indeksem, który w sposób dokładny i użyteczny daje informacje na temat rozrodu jest Pregnancy Rate ( PR) – Indeks cielności.

PR  oznacza   % krów cielnych pochodzących z każdego 21 dniowego cyklu rujowego następującego  po okresie wyczekiwania.

 

Jak liczymy PR?

Po pierwsze określamy % wykrytych rui HDR (heat detection rate) dla każdego cyklu, gdzie:

HDR

Po drugie liczbę krów cielnych w stosunku do ilości krów inseminowanych CR  (conception rate):

CR

Następnie wyliczamy PR (pregnancy rate):

PR = HDR x CR

 

Dla przykładu, w stadzie w którym HDR wynosi 50% , zaś CR równa się 50%,  PR wynosi 25%, co oznacza że 25% wszystkich krów znajdujących się w stadzie zostało cielnych w pierwszym cyklu rujowym, w którym zaczęliśmy kryć krowy.

 

Na koniec 3 cyklu, biorąc pod uwagę, że okres wyczekiwania wyniesie 63 dni, tylko 58% krów będzie cielnych, co oznacza to, że 15% krów w stadzie nie będzie cielnych w czasie normalnej 305 dniowej laktacji.

Przyjmuje się, że prawdopodobnie nie wejdą one ponownie do rozrodu, a co za tym idzie zostanie usunięta ze stada.

Jeśli PR wzrośnie do 35%, będzie to oznaczać że 73% krów będzie cielnych po 3 cyklu rujowym.

Taki wynik i poziom PR gwarantuje nam optymalizacje zwrotu kosztów poniesionych na rozród.

Celem do którego powinno się dążyć jest osiągnięcie PR na poziomie powyżej 35%.

 

Wyższy PR, to wyższy zysk

 

PR jest indeksem, który mierzy wyniki z cykliczności rui. Jest to narzędzie obiektywnej i ogólnej oceny odnoszące się do całego stada, do wszystkich krów, a nie tylko do zwierząt  pozostających w stadzie i zakwalifikowanych do rozrodu.

PR wpływa na okres międzyciążowy i indeks brakowania w stadzie.

Jest on powszechnie stosowanym indeksem na całym świecie, a w szczególności w USA.

Warto dodać, że PR na poziomie 35% jesteśmy w stanie uzyskać tylko z systematycznie kontrolowanym wdrożonym programie synchronizacji ( PGF2α ).

Należy pamiętać, ze PR jest indeksem  zmieniającym się w czasie.

Cielne krowy w 60-80 dniu laktacji są bardziej opłacalne niż ciężarne w innym późniejszym terminie.

Warto zainwestować czas i nakłady w programy, które pozwolą nam wpłynąć na szybsze zacielenie by tym samym osiągnąć optymalny rozród oraz poprawić inne wskaźniki zależne od niego ( niższy poziom brakowania, niższe koszty brakowania, wyższa produkcja – szczyt laktacji, więcej wycieleń, więcej cieląt rodzących się w roku, utrzymanie liczby krów w stadzie na stałym poziomie).

0 0 Continue Reading →

Jak genetyka może poprawić rozród na fermie.

Większość hodowców mam problemy z rozrodem, lub jeśli nie to mają wyniki z których są niezadowoleni i chcieliby je poprawić.

W ubiegłym roku na naszej Alta Dairy School dr Giovanni Gnemmi omawiał jak rozumieć i jakie są normy dla: HDR, PR, CR zarówno dla krów i jałówek.

Jak genetyka może nam poprawić rozród?

1. Wybieramy buhaje z programu Alty Concept Plus (5* – punktów w programie Concept Plus to nawet o  3-4% wyższy CR) lub tworząc własny indeks stada uwzglęniamy buhaje z programu powyżej. Warto dodać, ze przeszło 75% naszej oferty buhajów to buhaje z programu Concept Plus.

Concept Plus

2. Wybieramy buhaje z dodatnim DPR, + 1 DPR =  – 4 dni niecielne (DO).

Wybierając buhaje z min. + 1DPR zwiększamy szansę by krowy były cielne w każdym cyklu o 1%. Przyjmuje się, że 1 DO kosztuje nas 5 euro.

 

3. Wybieramy byhaje z dodatnim HCR i CCR, indeksy te mówią nam jakie mamy szanse by krowy  (CCR) czy pierwiastki (HCR) były cielne, przy użyciu wybranych buhajów.

 

Warto przyczytać raz jeszcze artykuł o indeksach w rozrodzie.

0 0 Continue Reading →

Rozmrażanie nasienia i inseminacja bydła

ROZMRAŻANIE NASIENIA – SOP

1.     Umyj ręce, zapewnij czyste miejsce pracy. Niezbędne narzędzia do zabiegu trzymaj w pobliżu kontenera z azotem.

2.     Sprawdź, czy woda  w rozmrażaczu  jest czysta  i czy utrzymuje temperaturę między 96 ° F – 100 ° F ( 35-38 ° C ) .

3.     Używaj tylko pincety  do pobierania nasienia z kontenera . Bezpośredni kontakt ręki ze słomką może   mieć wpływ na jakość rozmrożonego nasienia . Przechowuj  goblety z nasieniem  zanurzone w ciekłym azocie  żeby  uniknąć częściowego rozmrażania nasienia ,które pozostaje w zbiorniku ( pamiętaj o sprawdzaniu poziomu azotu w kontenerze ).

4.      Alta511  ( nasienie sexowane ) znajduje się w pomarańczowych słomkach  z kodem byka nadrukowanym na słomce w celu łatwej identyfikacji. Nie wolno wyciągać pojedynczej słomki w celu identyfikacji a następnie odłożyć ją z powrotem do kontenera .

5.     Za pomocą pincety, szybko przenieś ( nie więcej niż dwie 2 ) słomki z gobletu i umieścić je w łaźni  wodnej o temperaturze 96 ° F – 100 ° F ( 35 – 38 ° C ) przez 45 sekund.

6.     Ogrzej urządzenia do pracy z nasieniem (pistolet inseminacyjny), przez pocieranie ręcznikiem papierowym lub gołą ręką, aby uzyskać temperaturę w pobliżu 96 ° F ( 35 ° C).

7.     Wysusz lekko rozmrożone słomki  przy użyciu czystego  ręcznika papierowego. Kropelki wody mogą uszkodzić lub zabić plemniki .

8.     Umieść słomkę z nasieniem w pistolecie inseminacyjnym, następnie załóż osłonkę.

9.     Zabieg  unasieniania powinien  być wykonany w ciągu: minut po rozmrożeniu w przypadku nasienia seksowanego i 15   minut w przypadku nasienia  konwencjonalnego.

 

Zapytaj swojego doradcę hodowlanego z Alty o sprzęt wykorzystywany w inseminacji z oferty Alta Polska lub odwiedź nasz sklep na stronie.

 

INSEMINACJA – SOP

Inseminuj jałówki z dobrą kondycją ciała – najlepiej 3 punkty w skali BCS powinny być zdrowe ze sprawdzonym przez lekarza weterynarii stanem narządów rozrodczych.

Inseminuj pierwiastki, które :

  • Doszły do porodu w odpowiedniej kondycji
  • Wycieliły się „siłami natury” bez pomocy siłowej
  • Nie doznały żadnych uszkodzeń dróg rodnych
  • Wydaliły samodzielnie łożysko
  • Przebieg okresu poporodowego wraz z pomiarami temperatury ciała daje pewność braku komplikacji zdrowotnych
  • Nie wykazują objawów niedoborów  energetycznych w okresie wejścia do rozrodu

 

Dokonuj inseminacji w miejscu wolnym od komunikacji w możliwie czystych warunkach higienicznych.

Inseminacji dokonujemy w przeciągu  8-12 godzin po zaobserwowanych oznakach rui właściwej (przed i popołudniowa inseminacja w stadzie).

Obserwacja rui raz w ciągu dnia nie zapewnia 100% skuteczności zabiegu .

Dozwolona jest synchronizacja rui, jednak nic nie zastąpi sumiennego wykrywania rui – obserwowanie stada.

 

Alta511 (nasienie seksowane) oraz nasienie konwencjonalne pakowane jest w słomki mini – owa technologia słomek, to wyższa płodność w Twoim stadzie w porównaniu ze stosowaniem słomek tradycyjnych*

Wybierajac buhaje z programu Concept Plus ( C+ ) możesz podwyższyć wskaźnik cielności o 2-3% od średniej.

 

 

* Kaproth, M.T. et al., (2005), Theriogenology col. 63, pp. 2535-2549

0 0 Continue Reading →

Standardowe procedury operacyjne. Jak je przygotować we właściwy sposób?

Przygotowanie i wdrożenie standardowych procedur operacyjnych ( ang. skrót SOP ) nie jest łatwym zadaniem biorąc pod uwagę czynnik ludzki: fluktuacja pracowników, właściwa komunikacja w grupie, zakres obowiązków, organizacja pracy by była ona wykonana w sposób efektywny i wydajny.

Wkrada się także rutyna, pojawia się także wiele dodatkowych zadań do wykonania na co dzień przez pracownika.

Co zrobić by prace ( zadania ) każdego z pracowników były wykonywane właściwe każdego dnia? Nieobecność pracownika nie powinna mieć wpływu na wykonywane zadanie.

Pomogą nam w tym standardowe procedury operacyjne; różne ich formy są dopuszczalne jeśli chodzi o opisywany przez nie proces. SOP –  to łatwe opisanie czynności ( zadania  ) „krok po kroku” by była ona wykonana w sposób dobry. Warto zaangażować pracowników w przygotowywanie procedur.

Poniżej podajemy 5 kroków w pisaniu i wdrażaniu SOP na fermie:

 

1. Zdefiniowanie organizacji, procedur, kroków.

SOP

Organizacja, procesy i kroki  –  jako podstawa do dobrze wprowadzanych procedur (SOP) na fermie

Jakie prace są niezbędne? Jakie zagrożenia mogą się pojawić ? Który z procesów ma być zilustrowany ( napisany przy wykorzystaniu zdjęć )?

 

2. Opisanie procesu.

Najbardziej użyteczne procedury opisujące dany proces zależą od jego złożoności; oprócz prostych zadań ( proste krótkie zdania ) istnieje także wiele czynności, które są uzależnione od podejmowanych decyzji w trakcie wykonywania całego procesu na właściwym etapie. W celu uniknięcia pomyłki, dobra SOP powinna być napisana w różnych formatach dostosowanych do danego procesu   ( jak przedstawiono w poniższej tabeli ).

SOP

Udzielając odpowiedzi na powyższe pytania, bedziemy wiedzieć jaka forma procedur (SOP) będzie dla nas najlepsza.

 

3. Pisanie procedury.

Krótkie, zrozumiałe zdania opisujące czynność (standardowe symbole ). Powinna mieć tytuł, autora oraz datę. Unikanie niezrozumiałych skrótów. Napisana wersja powinna być przeczytana przez wykonywane osoby, by mogły one ją zweryfikować, zaakceptować.

SOP

Schemat procedury –  ocena mleka ( przykład  do pobrania w plikach poniżej )

4. Wdrażanie procedury.

Wdrażanie napisanej procedury by osiągnąć założony cel, np. procedura doju  w celu zapewnienia produkcji mleka wysokiej jakości przy skutecznej eliminacji np. mastitis czy innych parametrów jakie mogą się pojawić.

Nie każda procedura spełnia od razu wszystkie wymogi dlatego warto wprowadzić okres próbny przy jej wdrażaniu. Cenne informacje zwrotne od wszystkich pracowników zaangażowanych mogą pomóc by zoptymalizować wdrażaną SOP.

Przykład procedury z wykorzystaniem zdjęć ( Maunsell, F. 2012)

SOP

 

5. Analiza, aktualizacja, ulepszenie wdrożonej procedury.

Każda wdrożona procedura powinna być oceniana ( analizowana ), aktualizowana o wprowadzone zmiany na fermie, zmiany w makrootoczeniu oraz ulepszana.

Z biegiem czasu, wprowadzone SOP dla każdego procesu można połączyć i przygotować bardziej kompleksowe „Instrukcje obsługi” dla wszystkich procesów na fermie.

 

Zalety stosowania SOP:

  • podnoszenie jakości
  • lepsza komunikacja
  • łatwa forma szkoleń dla nowych oósób, lub weryfikacja wykonywanych obowiązków ( rutyna pracy )
  • wymiana wiedzy, doświadczeń, opinii.

 

 

Źródło

Stup, R. (2001): Standard Operating Procedures: A Writing Guide. Pennsylvania State University.
Maunsell, F. (2012): Effective Use of Standard Operating Procedures on Dairies to Improve Heard Health. Proceedings 48th Florida Dairy Production Conference, Gainesville.

0 0 Continue Reading →

 

Recent Comments by Johanna

    No comments by Johanna

x

Get the BullSearch App!

For the best experience on a mobile device, download the Bull Search App

Download the App
Go to desktop site anyway